poniedziałek, listopada 09, 2026

Jedna wycieczka a tyle wspomnień.

 

Posprzątałam meble ogrodowe i zrobiłam porządek z meblami na tarasie- poskładane czekają na wiosnę. Usunęłam begonie jednoroczne z grządki obok chodnika do domu i wszystkie jednoroczne z doniczek sprzed domu. Pozostały jeszcze jednoroczne na dużym tarasie. Przez trzy dni były rankami porządne przymrozki, kwiaty zmarniały. O tej porze to normalka. 

 

Fragment Puszczy Pszczyńskiej.

W sobotę odwieźliśmy szerszenia na zimowe leże do warsztatu kolegi motocyklisty. Jaskół jechał na skuterze przodem, ja z Bezą zabezpieczałyśmy, moim fordzikiem, tyły. Było mglisto, miejscami słaba widoczność, a miejscami świeciło słońce. Nie lubię takiej szarpanej jazdy- raz wolno, potem szybko. Beza zachowywała się wspaniale. Ona bardzo lubi jazdę samochodem. Siedziała cichutko na tylnym siedzeniu i oglądała świat przez okno. Z powrotem samochód prowadził Jaskół. Przystanęliśmy na chwilę przy mojej pierwszej leśniczówce. 

Widok z dębiny.
 

W dębinie, naprzeciwko leśniczówki, tam, gdzie zatrzymywały się kiedyś cygańskie tabory, jest teraz elegancki parking z wiatami. 


 Tablica z zaznaczonym rewirem leśnym, należącym do Nadleśnictwa w Kobiórze. Fotografia żubrów, które są symbolem tych terenów.

Parking wcale mnie nie ucieszył. Zadbany, ale ja wolałam to, porośnięte rzadką trawą, klepisko pod starymi dębami. Od parkingu, w stronę Pszczynki, przez las, idzie teraz szeroka droga. 

 


Kiedyś wąska ścieżka między koleinami, teraz zamieniona w ścieżkę rowerową. Kiedyś pędziliśmy ścieżką krowy na łęgi nad Pszczynką, teraz ten numer by nie chwycił. Obiecaliśmy sobie wrócić w to miejsce wiosną, by jednak trasę nad Pszczynkę zaliczyć. 

Zrobiłam kilka zdjęć wyremontowanego budynku (własność prywatna)- cieszę się, że nie popadł w ruinę. 

 Obejście zadbane, a obok szczytowej ściany domu, stoi studnia- ta sama, którą pamiętam z dzieciństwa. Jednak ona wyglądała inaczej- było ocembrowanie (to zostało), nie było daszka, a kołowrót był grubszy. Obok studni rósł ogromny krzak tawuły, która miała jesienią strasznie ostre owocniki. Moja sister, złośliwiec, rwała te owocniki i wrzucała mi za kołnierz. Nie było żywopłotu z tui, płot był z drewnianych sztachet (taka sama brama i furtka), a przed domem, od strony drogi, rósł ogromny świerk srebrzysty.  Na zdjęciu widać na drodze zaznaczone miejsce- przystanek autobusowy. I tu też mam fajne wspomnienie. Mieliśmy owczarka niemieckiego, który wabił się Ari. Bardzo inteligentny pies i wyszkolony obronnie. Ari miał  bzika na punkcie jazdy autobusem. Urywał się z domu, stawał na przystanku w stronę wsi- podjeżdżał autobus, otwierały się drzwi, Ari wsiadał i jechał do centrum. Tam wysiadał, przechodził na drugą stronę ulicy, na przystanek, podjeżdżał autobus, otwierały się drzwi, Ari wsiadał i wysiadał na przystanku przed domem. Wszyscy kierowcy autobusowi znali Arego, a to, co Ari robił we wsi, zaobserwował nasz "wujek"- gospodzki (miał gospodę w centrum wsi przy przystanku), który cały proceder z wsiadaniem do autobusu w stronę domu, zauważył. Nie wiem, co z psem się stało, ale do drugiej leśniczówki już się z nami nie przeprowadził. Był kochany przez wszystkich i pewnie umarł ze starości.

Patrząc na dach, widać, że to dwa budynki "w jednym". I tak było, kiedy tam mieszkałam. Cześć lewa to leśniczówka, część prawa to mieszkania robotników leśnych. W dawnych latach ściany budynku były szare, a na dachu była dachówka betonowa. W dachu nie było okien i nie było tych okien w szczycie na piętrze- tam był strych. I tam mieszkały sowy, czasem nocą było je słychać.

 Widoczne dwa okna od frontu, były w pokoju jadalnym- pokój zimny jak diabli, wyłączony z użytku, bo wtedy paliło się w piecach, a przebywało się przez większość dnia w kuchni. Nie było powodu palić w jadalni, ponieważ nie było to miejsce do codziennego przebywania. W jadalni przyjmowało się gości i tam stawiało się choinkę na BN oraz odbywały się w niej spędy i uroczystości rodzinne. Jadalnia była duża, ale dosyć ciemna i było w niej czuć grzybem.

Kuchnia miała okna od podwórza. Od podwórza była również weranda z ściankami z listewek (ażur), ułożonych w rąby. Taka typowa śląska weranda, gdzie było główne wejście do domu. W tej leśniczówce nie było łazienki, wygódka była na placu przy chlewie- tradycyjnie i po wiejsku, ale nie przypominam sobie byśmy z tego powodu jakoś specjalnie cierpieli i chodzili niedomyci oraz w brudnych ciuchach.

 

Na tym zdjęci widać cały front budynku. Dwa okna graniczące z drugim to okna sypialni. Kiedy ja się urodziłam (jako druga), mama postawiła w sypialni przepierzenie i miałyśmy z siostrą mały wąski pokoik z jednym oknem (to bliżej środka domu). Stało  w nim piętrowe łóżko i wąskie biurko dla siostry, bo ona prędzej zaczęła chodzić do szkoły. Z prawej strony widać dęby w puszczy. Pod tymi dębami, na skraju ogródka, stała huśtawka- dwa bardzo wysokie bale wmurowane w ziemię a z poprzecznego zwisały długie liny i na nich umocowana deseczka. Moja ciotka, wtedy podlotek (dużo młodsza od mamy) stawała na tej deseczce i huśtała się tak wysoko, że mi dech zapierało, kiedy na te ewolucje patrzyłam. Ale ja wtedy byłam bardzo mała i wszystko wydawało mi się ogromne.

Na tym zdjęciu widać budynek gospodarczy. Pamiętam jak go stawiali. Wtedy to była taka podmurowana szopa. Na dole była piwnica, nad piwnicą stryszek na siano, dach był pokryty papą. W tym pomieszczeniu, w sianie buszowało pełno królików. Zresztą króliki ganiały po całym podwórku gospodarczym, bo nie miały klatek. Wtedy szopy nie było widać z ulicy. 
Przy tej szopie zginęła moja ulubiona Psiusia- jamniczka. Jakiś baran kierowca, nie zauważył psa i na niego najechał. Jamniczka na krótkich nóżkach nie miała szans. Nie widziałam tego momentu, ale widok martwego jamnika do dziś mam przed oczami. Dostałam drugą jamniczkę- nazwałam ją tak samo, ale ta też zginęła śmiercią tragiczną. Nie będę opisywała. Jest ciągle we mnie bunt i wściekłość na ojca, bo to on był przyczyną. 
Tam, gdzie stoi samochód był płot oddzielający ogród od podwórza gospodarczego. Wzdłuż niego rosły krzaki bzu.  Rosły na całej długości płotu, od skraju puszczy aż do płotu dzielącego posesje z domem dla robotników. Teraz przed domem są trawniki, ale mama miała w tym miejscu grządki kwiatowe.
 
W tym miejscu zmieniło się najbardziej. Specjalnie poszłam zrobić zdjęcie. Widać na nim pnie. Kiedyś rosły tu ogromne dęby. Pamiętam je jako już bardzo stare. One tworzyły klimat osady leśnej-  z trzech stron puszcza, z czwartej stare dęby. Droga teraz szutrowa, była drogą polną, którą jeździły wozy i traktory z drewnem. Oczywiście pełna kolein, często wypełnionych wodą. Po prawej stronie, od drogi, rozciągały się ogromne przestrzenie pól. Przy tej drodze rodzice mieli pole i mama miała warzywnik oraz posadzono sad. Były tam też ule. Pamiętam, że kiedyś przyjechał ktoś do nas i mama chciała ten sad pokazać. Było po deszczu, wisiała mgła, ja szłam w gumiakach, ale i tak miałam całe nogi mokre, bo trawa sięgała mi do pupy- może miałam z cztery, pięć lat. Jakie to momenty człowiek pamięta, aż sama się uśmiecham do tych wspomnień. A swoją drogą zastanawiam się, jak oni ten sad i warzywnik oraz ule zabezpieczyli przed dziką zwierzyną, bo płotu nie pamiętam, a dzików i saren, chętnych na łatwe żarełko było sporo.
 Najbliższy dom stał, w stronę wsi, w odległości kilometra, a do centrum było półtora kilometra. Teraz po prawej stoi duży dom, a przy nim budynki gospodarcze. Jakby popatrzeć w stronę wsi, to też już sporo budynków stoi. Ale leśniczówka nie jest już leśniczówką od wielu lat. Kiedy się wyprowadzaliśmy, w lesie, jakieś dwieście metrów od tej, budowano już nową (stoi i pełni funkcję do dzisiaj). Z jakichś przyczyn rodzice nie chcieli poczekać- rozumiem, że stary ciasny dom im nie wystarczał i chcieli czegoś bardzie nowoczesnego, suchego oraz ciepłego, jednak po co ten pośpiech? Znaleźli leśniczówkę na samym południowym skraju powiatu pszczyńskiego, blisko granicy z cesarskimi. 
Droga do Pszczyny przez puszczę (6 kilometrów przez las). Za znakiem, po lewej stronie jest droga do nowej leśniczówki. Ta to w fajnym miejscu jest wybudowana. Dookoła puszcza, ale nie wiem, czy wytrzymałabym w tym miejscu- ono jest podmokłe, blisko leśny staw i Pszczynka- spotkania ze żmiją pewnie są często. Brrrrrr... 
 
Takiego lasu mi brakuje, a raczej lasu blisko domu bardzo mi brakuje. Mój lasek jest tylko namiastką, a mnie brakuje takiego momentu, kiedy otwieram furtkę ogrodową i już jestem w dużym lesie. Miałam tak długo, a potem.... dorosłam i ciągle zmieniałam miejsca zamieszkania. 

 Dębina się zmieniła, wieś się zmieniła, leśniczówka się zmieniła- 64 lata temu opuściliśmy to miejsce. Byłam mała, ale trochę miejsc zapamiętałam. Zapamiętałam też wrażenia jakie mi, w różnych okolicznościach, towarzyszyły. To siedzi w człowieku i czasem one, wraz ze wspomnieniami, wracają. Mam świetną pamięć wzrokową oraz geograficzną- zamykam oczy mogę opisywać, co się gdzie znajdowało lub znajduje. I tam też, robiąc zdjęcie pni po ściętych ogromnych dębach, „zobaczyłam” je- wtedy już bardzo stare, z konarami grubymi i już wtedy bardzo grubymi pniami. A patrząc na skraj dębiny, „zobaczyłam”, ogromny stary kasztan, pod którym jesienią zbieraliśmy koszami kasztany do wykarmienia zwierzyny leśnej. Gdybyśmy tam, w tej dębinie, posiedzieli dłużej, to pewnie „zobaczyłabym” też te cygańskie wozy. Tam ich nie „widziałam”, ale jak to teraz piszę, to je mam przed oczyma. Coraz częściej łapię się na tym, że lubię wspominać miejsca, w których przebywałam. Nie znoszę wspominać ludzi, raczej takie wspomnienie nie wpływają dobrze na moje emocje. Generalnie czuję się dobrze bez nich tzn. i wspomnień o ludziach, i związanych z tym emocji. 

Wróciłam po latach w to miejsce, wróciłam po latach do drugiej leśniczówki, popatrzyłam i... żadnych uniesień, żadnych sentymentalnych wzruszeń, żadnego ganiania i okrzyków w stylu: „tu było....”, „tu rosło...” . Nie znaczy to, że nie zarejestrowałam zmian, ale to było ot takie- "coś było a teraz nie ma lub jest inne". Czasem tylko sobie pomyślałam, że niektóre miejsca były ładniejsze i bardziej zadbane, albo miały sens, kiedy tam mieszkaliśmy. Jednak to też było takie mgnienie. Przy pierwszej leśniczówce i obecnej teraz  nowej Puszcza Pszczyńska nadal istnieje, rośnie piękna, nieruszona, przy drugiej leśniczówce las wycięli, zmasakrowali... napiszę może kiedyś i pokażę zdjęcia, jak można spaskudzić las.

Szrszenia przywieziemy, kiedy zrobi się ciepło i rozpocznie się sezon motocyklowy.